Herkomst
De vruchten zoals wij ze kennen, hebben Amerikaanse voorouders. Ze zijn voornamelijk afkomstig uit de staat Virginia, maar ook uit Chili. Ze werden meegebracht door de Franse ontdekkingsreiziger met de veelzeggende naam Antoine Amadée Frézier. In de 19de eeuw werd het telen van aardbeien algemeen verspreid en we kennen momenteel maar liefst zo'n 600 verschillende rassen, die allen eigen kwaliteiten en specifieke smaakaroma's hebben.
De aardbeiplant
De aardbeiplant behoort volgens de classificatie van LINNAEUS in de :
- klasse van de tweezaadlobbigen (Dicotyledonae)
- onderklasse van de planten met losbladige kroon of zonder bloemkroon (Choripetalae)
- orde van de "Rosales"
- familie van de roosachtigen (Rosaceae)
- geslacht van de aardbei (Fragaria)
Variëteiten
Elsanta is de topper van het aardbeienassortiment. Het is een mooie kegelvormige vrucht met een rood glanzende huid. Zoet van smaak en een fijn aroma. Elsanta zorgt ook voor het grootste gedeelte van de aanvoer. De stevigheid van deze aardbei ligt aan de basis van het grote succes van de export.
Selva is een meer afgeplatte kegelvormige vrucht met goede smaak en heerlijk aroma. Deze latere variëteit is volop beschikbaar vanaf half juli.
Darselect is een vrij nieuwe variëteit met Elsanta als één van de kruisingsouders. Darselect heeft een iets doffere en donkerdere huid dan Elsanta, maar de heerlijke smaak geeft deze vroege aardbei toch een troef.
Van tuinder tot keuken
Het grote aanbod aan verse groenten en fruit in de Belgische handel betekent echt genieten voor de bourgondische burger. Deze verwennerij hebben we te danken aan een uniek samenspel van vijf factoren :
- een gunstig klimaat
- een vruchtbare bodem
- het vakmanschap van de Belgische tuinders
- een ultramodern productie- en vermarktingsysteem
de zeer korte afstand (in tijd en ruimte) tussen het oogsten en de detailhandel. De tijd tussen het plukken van het fruit en de groente en de bereiding in de keuken is nog nooit zo klein geweest en kent omzeggens geen kwaliteitsverlies. Groente en fruit van eigen bodem kunnen we vandaag vrijwel plukvers kopen en dat verschil proef je meteen.
Daarmee groeide België uit tot een van de belangrijkste Europese tuinbouwgebieden. Het Vlaamse Gewest staat daarbij in voor 95 % van deze fruit- en groenteproductie. Jaarlijks worden hier 1,5 miljoen ton groenten en fruit van topkwaliteit geproduceerd, waarvan 60 % wordt geëxporteerd. Deze export gaat voornamelijk naar de overige EU-landen, maar ook in Amerika waardeert men de hoge kwaliteit van onze aardbeien.
Nutritieve eigenschappen
100 gaardbeien zijn goed voor :
- 23 kCal
- 97 kJ
- 5,1 geverteerbare koolhydraten
- 5,1 gsuikers
- 1,2 gvezels
- 91 gwater
- 1 mg Natrium
- 189 mg Kalium
- 15 mg Calcium
- 29 mg Fosfor
- 13 mg Magnesium
- 0,5 mg Ijzer
- 10 mg Vitamine A-activiteit
- 0,02 mg Vitamine B1
- 0,03 mg Vitamine B2
- 60 mg Vitamine C
Gebruikstips
Aankoop en bewaring
Verse aardbeien zijn glanzend rood, gaaf en droog en ze voelen stevig aan. Bovendien hebben ze een fris-groene kelk. Liefst het product zo snel mogelijk na aankoop verbruiken. Als u ze toch kort moet bewaren, doe dat dan in de koelkast en maximum 48 uur.
Schoonmaken en bereiding
Indien u de aarbeien voor het gebruik even wil wassen, spoel ze dan kort onder een dun waterstraaltje. Verwijder pas na het spoelen het kroontje, zo voorkomt u dat de vrucht teveel water opneemt en aan aroma verliest. Ingevroren aardbeien verliezen bij het ontdooien snel hun vorm en soms ook hun kleur. Ingevroren aardbeien zijn in feite alleen geschikt om warm (jam) of in coulis te verwerken.
Tips
- Serveer aardbeien en zachtfruit met slagroom, yoghurt, platte kaas, pudding, ijsroom,...
- Spoel de aardbeien. Smelt witte, melk- of fondantchocolade in warmwaterbad (of 5 seconden in de microgolfoven), houd de aardbei bij het kroontje vast en dompel de onderkant in de chocolade. Laat de chocolade opstijven en dien de aardbeien op als snoepje.
- Voeg zachtfruit enkel op het laatste ogenblik toe aan de fruitsla, laat ze niet marineren.
- Voor een coulis van aardbeien of frambozen kiest u voor goed rijpe vruchten. Aardbeien, frambozen of ander zachtfruit pureren of mixen, zeven en eventueel met een suikerstroop op smaak brengen.
- Enkele druppels citroensap doen de smaak van aardbeien nog beter tot hun recht komen.
- Versier gemengde fruitsla met munt en/of blaadjes van citroenmelisse.
- Versier een gebakken taart met zachtfruit, maar laat het fruit nooit meebakken in de oven. Bak wel een laagje gesuikerd opgeklopt eiwit mee.
- Leg enkele stukjes zachtfruit als extra versiering bij een koud voorgerecht.
- Vruchtenpriem: Rijg afwisselend blokjes appel, peer, ananas, perzik, aardbei, en dikke ontpitte kersen of pruimen aan dunne houten satéstokjes.
- Ingevroren aardbeien verliezen bij het ontdooien snel hun vorm en hun frisse kleur. Ze zijn wel prima voor vruchtensausjes of voor aardbeienijs.
- Eventuele restjes aardbei kan u pureren en aanlengen met het sap van rode aalbessen en citroensap. Breng dit op smaak met vanillesuiker en leng het aan met spuitwater.
- Leg een aardbei in elk vakje van de ijsblokjesla, overgiet met water. Vries in. Als u voortaan een ijsblokje in frisdrank of coctails gebruikt, zit er een aantrekkelijke verrassing in het glas.
- Een aardbeiensorbet maken is een fluitje van een cent: klop eiwit met witte suiker op, voeg er gepureerde aardbei aan toe. Meng voorzichtig. Vries in (diepvriezer op koudste stand ingesteld). Roer elk half uur met een vork tot de sorbet opgesteven is. Invriezen duurt minimum 4 uren. Een sorbetière roert de bereiding voortdurend tijdens het vriesproces en voorkomt kristalvorming.
- Aardbeienazijn gekneusde aardbeien klein snijden, slechte plekken verwijderen, de stukjes in een fles leggen en overgieten met azijn (met zuurtegraad van 7%). Voeg voor de kleur en het aroma een takje kleine pimpernel of dragon toe.